Viêm màng não – đôi điều cần biết

Viêm màng não là sự viêm màng bao phủ, che chở não và tủy sống. Có khi được đề cập đến như là viêm màng não tủy. Viêm màng não thường do nhiễm virus hoặc vi khuẩn. Viêm màng não do virus thường ít nghiêm trọng và hết mà không có điều trị đặc hiệu. Nhưng viêm màng não do vi khuẩn có thể rất nghiêm trọng và có thể gây tổn thương não, mất khả năng nghe, hoặc mất khả năng học hành.

Trước những năm 1990, Haemophilus influenza type B là nguyên nhân hàng đầu của viêm màng não vi khuẩn. Hib vaccine bây giờ được chủng ngừa cho tất cả trẻ em như là chủng ngừa thường quy. Vaccine này đã làm giảm số trường hợp của nhiễm Hib và số viêm màng não có liên quan. Viêm màng não do Streptococcus pneumonia và Neisseria là nguyên nhân hàng đầu của viêm màng não do vi khuẩn.

- Sốt cao, đau đầu và cứng cổ là những triệu chứng thông thường của viêm màng não của bất kỳ trẻ trên 2 tuổi. Những triệu chứng này có thể tiến triển trong nhiều giờ hoặc có thể kéo dài 1- 2 ngày. Những triệu chứng khác có thể bao gồm buồn nôn, nôn ói, cảm thấy khó chịu khi thấy ánh sáng, mơ hồ và buồn ngủ. Ở trẻ sơ sinh và nhũ nhi, triệu chứng cổ điển của sốt, đau đầu và cứng cổ có thể không có hoặc khó phát hiện. Trẻ nhỏ bị viêm màng não có thể biểu hiện chậm chạp hoặc không sinh động, có nôn ói, bứt rức, hoặc là ăn, bú kém. Khi bệnh tiến triển, bệnh nhân ở bất cứ độ tuổi nào cũng có thể bị co giật.

- Viêm màng não do vi trùng có lây không? Một số dạng viêm màng não do vi trùng thì lây. Vi trùng có thể chủ yếu lây từ người này sang người khác qua sự tống xuất của dịch họng và dịch hô hấp. Điều này xảy ra qua việc ho, hôn nhau, hoặc là nhảy mũi. Một số vi trùng gây ra viêm màng não lây lan cho người khác do có tiếp xúc gần hoặc là tiếp cận lâu ngày với bệnh nhân viêm màng não do Neisseria menigitidis (viêm não mô cầu) hoặc Hib.

- Có vaccine ngừa viêm màng não do vi trùng không? Có vaccine ngừa Hib, ngừa một số loại của N.menigitidis và nhiều loại của Streptococcus pneumoniae. Các vaccine này an toàn và có hiệu quả cao.

- Viêm màng não do siêu vi là gì? Viêm màng não là tình trạng viêm màng bao phủ não và tủy sống. Nhiễm siêu vi là nguyên nhân thường nhất của viêm màng não, nhiễm vi trùng là nguyên nhân thứ hai. Những cái khác, những nguyên nhân ít gặp hơn của viêm màng não là do nấm, ký sinh và những nguyên nhân không gây viêm bao gồm những thứ có liên quan đến thuốc.

- Có phải viêm màng não do siêu vi là một bệnh nghiêm trọng không? Viêm màng não do virus thì nghiêm trọng nhưng hiếm khi gây tử vong ở những người có hệ miễn dịch bình thường. Thông thường, triệu chứng kéo dài 7 – 10 ngày và bệnh nhân khỏi hoàn toàn. Trái lại, viêm màng não do vi trùng có thể rất nghiêm trọng và có thể gây nên khuyết tật hoặc tử vong nếu không được điều trị sớm. Thông thường, triệu chứng của viêm màng não do siêu vi và viêm màng não do vi trùng thì giống nhau. Vì đặc điểm này, nếu bạn nghĩ con bạn bị viêm màng não, hãy đi khám bệnh càng sớm càng tốt.

- Cái gì gây nên viêm màng não siêu vi? Nhiễm các loại siêu vi khác nhau có thể đưa đến viêm màng não do virus. Dấu hiệu và triệu chứng của viêm màng não do siêu vi có thể xuất hiện nhanh chóng hoặc cũng có thể sau vài ngày , thường là sau khi bị cảm lạnh hoặc là chảy mũi, tiêu chảy, nôn ói, hoặc những dấu hiệu khác của lây nhiễm biểu hiện ra.

_________________________________________________________________

Bạn từng có vấn đề về sức khỏe như Huyết áp, tiểu đường, tim mạch, sỏi thận – sỏi mật, gút, viêm loét, thần kinh tọa, tai biến, ung thư …

Bạn từng mệt mỏi vì điều trị tại các Chuyên khoa- Bệnh viện lớn, Tốn rất nhiều tiền, dùng thuốc Đông – Tây Y nhưng kết quả vẫn không được như mong đợi.

Hãy một lần thử với dòng sản phẩm NONI JUICE của tập đoàn Quốc Tế TAHITIAN NONI INTERNATIONAL của Mỹ.

LÀM THẾ NÀO ĐỂ BẠN CÓ MỘT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO VÀ KHÔNG BAO GIỜ CÒN PHẢI LO LẮNG VỀ BỆNH TẬT CỦA MÌNH NỮA – SẢN PHẨM NONI JUICE CỦA TẬP ĐOÀN QUỐC TẾ TAHITIAN NONI SẼ GIÚP ĐƯỢC CHO BẠN. Mời vào xem ngay: http://www.BiQuyetSucKhoeTuyetHao.com

Đọc Tiếp »

Bệnh viêm màng não và những câu hỏi thường gặp

Bệnh viêm màng não có thể xảy ra ở mọi nơi, bất kỳ lứa tuổi và thời điểm nào. Tuy nhiên bệnh thường xảy ra ở trẻ em (nhất là trẻ em dưới 5 tuổi) vào mùa nắng nóng… Dưới đây là một số câu hỏi thường gặp về bệnh viêm màng não.

1. Viêm màng não là bệnh gì?

Viêm màng não là bệnh nhiễm trùng của màng não, nguyên nhân có thể do vi trùng hay siêu vi trùng. Đa số các trường hợp vi trùng hay siêu vi trùng từ vùng mũi họng xâm nhập vào màng não và gây viêm màng não.

Bệnh thường xảy ra ở trẻ em, nhưng người lớn cũng có thể bị viêm màng não.

2. Bệnh viêm màng não lây như thế nào?

Bệnh lây qua đường hô hấp, siêu vi trùng hay vi trùng gây bệnh có trong các chất tiết đường hô hấp. Một số người lành khi hít phải chất tiết này khi người bệnh ho hay hắt hơi sẽ có thể bị bệnh.

Siêu vi trùng hoặc vi trùng khi vào cơ thể sẽ vào máu sau đó xâm nhập vào màng não và gây bệnh. Nếu tiếp xúc với bệnh nhân bị viêm màng não, một số trường hợp cần uống thuốc dự phòng tùy theo chỉ định của bác sỹ, tuy nhiên lây bệnh viêm màng não trực tiếp từ người sang người rất hiếm.

3. Ai có thể bị viêm màng não?

Bệnh viêm màng não có thể xảy ra ở mọi nơi, bất kỳ lứa tuổi và thời điểm nào. Tuy nhiên bệnh thường xảy ra ở trẻ em (nhất là trẻ em dưới 5 tuổi) vào mùa nắng nóng, do thói quen sinh hoạt và thời tiết làm trẻ em thường hay mắc các bệnh nhiễm siêu vi đường hô hấp .

Đó cũng là điều kiện để thuận lợi để một số vi trùng và siêu vi trùng xâm nhập vào hệ thống thần kinh trung ương gây viêm màng não.

4. Các triệu chứng của viêm màng não như thế nào?

Dấu hiệu của bệnh viêm màng não có thể xuất hiện rất nhanh ngay trong ngày đầu tiên của bệnh hay xuất hiện sau một vài ngày sốt, ho, sổ mũi bằng các triệu chứng như sau:

• Trẻ lớn: sốt cao, than đau đầu, đau gáy, ăn kém, nôn ói, cổ cứng
• Trẻ nhỏ: sốt cao, bỏ bú, biếng chơi, ngủ nhiều, nôn ói, cổ cứng, trẻ còn thóp có thể thấy thóp phồng căng.
• Riêng trẻ dưới 3 tháng tuổi có thể không sốt mà chỉ có biểu hiện bỏ bú, khóc thét hay ngủ nhiều

Khi nặng hơn trẻ sẽ bị làm kinh, co giật, li bì, hôn mê. Các triệu chứng kể trên có thể không xảy ra theo trình tự và không xuất hiện ở mọi bệnh nhân. Các triệu chứng trên sẽ xuất hiện ngày càng nặng hơn nếu không được điều trị.

5. Bệnh viêm màng não diễn tiến như thế nào?

Diễn tiến bệnh tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh: nếu do vi trùng sẽ gây tử vong hay để lại di chứng nặng khi trẻ không được điều trị kịp thời. Còn nếu do siêu vi trùng thì bệnh sẽ tự khỏi cũng như đa số các trường hợp nhiễm siêu vi trùng khác (nhiễm siêu vi trùng đường hô hấp gây ra cảm cúm, ho, sổ mũi; nhiễm siêu vi trùng đường tiêu hóa gây ra tiêu chảy, ói).

Tuy nhiên, dù viêm màng não do vi trùng hay siêu vi trùng đều cần phải điều trị và theo dõi tại bệnh viện để phát hiện và xử trí kịp thời các biến chứng của bệnh. Mặt khác để chẩn đoán được viêm màng do vi trùng hay do siêu vi trùng thì cần phải có những xét nghiệm đặc biệt và theo dõi bởi bác sĩ có kinh nghiệm.

6. Làm thế nào để chẩn doán bệnh viêm màng não?

Để có thể biết được bệnh nhân có viêm màng não hay không và nguyên nhân là do vi trùng hay do siêu vi trùng thì cần phải làm các xét nghiệm, đặc biệt làxét nghiệm nước màng não (nước não tủy) và theo dõi cẩn thận tại bệnh viện. Một số phụ huynh không đồng ý cho bác sĩ lấy nước màng não xét nghiệm có thể gây chậm trễ cho việc chẩn đoán bệnh .

7. Bệnh viêm màng não có thể điều trị được hay không?

Để điều trị khỏi bệnh viêm màng não do vi trùng (viêm màng não mủ) cần phải nhập viện sớm, sử dụng kháng sinh thích hợp và nằm viện ít nhầt 10 ngày, trong khi viêm màng não do siêu vi trùng thì không cần thiết phải điều trị kháng sinh và thời gian theo dõi tại bệnh viện chỉ kéo dài từ 3 đến 5 ngày.

Viêm màng não là loại bệnh nặng cần được điều trị cấp cứu, nếu không điều trị hay điều trị trể bệnh có thể gây tử vong hay để lại những di chứng như điếc, mù lòa, động kinh, yếu liệt tay chân hay nặng hơn trẻ không còn nhận biết được người thân dù đã điều trị khỏi bệnh, nhưng nếu điều trị kịp thời trẻ sẽ khỏi bệnh và hoàn toàn bình thường.

8. Bạn sẽ làm gì nếu bạn nghĩ con bạn bị viêm màng não?

Bạn đến gặp bác sỹ càng sớm càng tốt vì dự hậu của bệnh viêm màng não tùy thuộc vào bệnh được chẩn đoán sớm và điều trị kịp thời.

Để phát hiện sớm bệnh viêm màng não cần mang trẻ đến bác sĩ khám khi trẻ có các dấu hiệu nghi ngờ như sốt cao, nôn ói, đau đầu, thóp phồng và cần mang đến bệnh viện ngay khi có có các dấu hiệu nặng như co giật, bỏ bú, bỏ ăn, li bì , hôn mê.

Đối với trẻ chưa thể đến bác sĩ khám ngay thì điều trị tại nhà chủ yếu là hạ sốt và quan trọng nhất là theo dõi tình trạng bệnh của trẻ. Nếu trẻ bị viêm màng não thì các triệu chứng sốt, nôn ói, đau đầu sẽ diễn biến ngày càng nặng hơn. Do đó khi thấy các triệu chứng trên ngày càng nặng hơn thì nên mang trẻ đến bệnh viện.

9. Có thuốc chủng ngừa viêm màng não ở Việt Nam không ?

Có thuốc chủng ngừa một vài loại viêm màng não riêng lẻ nhưng không có thuốc chủng ngừa tất cả các vi trùng gây viêm màng não. Tại Việt nam hiện có 2 loại thuốc chủng ngừa viêm màng não: viêm màng não mủ hay viêm màng não do Hib và viêm màng não do não mô cầu.

10. Làm thế nào để phòng ngừa bệnh viêm màng não?

Để phòng ngừa bệnh viêm màng não nên giữ ấm, chăm sóc tốt trẻ những lúc thời tiết thay đổi và lúc có dịch cảm cúm, điều trị kịp thời khi trẻ bị viêm mũi họng hay viêm tai.

Việc phòng ngừa bằng thuốc chích ngừa chỉ có tác dụng đối với một số loại vi trùng gây ra viêm màng não. Đó là vắcxin phòng viêm màng não do HIB (Hémophillus influenza type B). Tuy nhiên chi phí rất cao khoảng gần 300.000 đồng cho 1 liều vắcxin ( cần phải chích từ 1 – 3 liều tùy theo tuổi và vắcxin này không cần thiết phải chích cho trẻ trên 5 tuổi vì vi trùng này rất khi ít gây viêm màng não ở trẻ trên 5 tuổi).

Ngoài ra còn có vắcxin phòng viêm màng não do não mô cầu (cần phải chích nhắc lại mỗi 3 năm cho trẻ trên 18 tháng tuổi).

ThS. BS. Lê Phan Kim Thoa, BV Nhi Đồng 1

Đọc Tiếp »

Bệnh viêm não “tấn công” trẻ

Thời tiết nắng nóng liên tục vừa qua đã khiến nhiều căn bệnh gia tăng ở trẻ em, đặc biệt là bệnh viêm màng não, viêm não, các bệnh về hô hấp

Ghi nhận của chúng tôi tại các bệnh viện (BV) trên địa bàn TPHCM trong ngày 6-4 cho thấy trẻ mắc bệnh viêm não, viêm màng não đang gia tăng nhanh chóng ở các BV Nhi Đồng 1, Nhi Đồng 2 và BV Bệnh nhiệt đới. Bệnh nhân đến từ khắp các địa phương của khu vực Tây Nguyên và các tỉnh miền Nam.

Viêm não tăng bất thường

Bác sĩ Trương Hữu Khanh, Trưởng Khoa Nhiễm-Thần kinh BV Nhi Đồng 1, cho biết số bệnh nhi viêm não, viêm màng não trong hai tuần qua gia tăng bất thường. Hiện tại khoa có gần 60 trẻ đang nằm điều trị bệnh này trong khi cách đây hai ngày chỉ khoảng 40 em, đa số đang phải thở máy.

Bác sĩ Trần Thị Thúy, Trưởng Khoa Nhiễm BV Nhi Đồng 2, cho biết hiện ở khoa này cũng đang điều trị 10 bệnh nhi viêm màng não, viêm não, số lượng nhập viện đang tăng nhanh hơn các tuần trước. Trong khi đó, theo bác sĩ Trần Văn Ngọc, Trưởng Khoa Nhi A BV Bệnh nhiệt đới, mấy tuần qua, số trẻ bị bệnh viêm màng não, viêm não tăng lên đáng kể.

Theo các bác sĩ, nguyên nhân dẫn đến bệnh viêm não, viêm màng não là do siêu vi, vi trùng, ngoài ra còn các tác nhân khác như muỗi chích dẫn đến viêm não Nhật Bản, do ăn uống không bảo đảm vệ sinh hoặc do viêm tai-mũi-họng.

Bệnh viêm não diễn tiến rất nhanh, chỉ chừng 1-2 ngày. Ngoài ra, do việc chích ngừa chưa được các địa phương thực hiện đầy đủ nên nhiều trẻ vẫn dễ dàng bị virus tấn công.

Các bệnh hô hấp, thủy đậu cũng tăng cao

Ngoài hai loại bệnh nói trên, hiện các loại bệnh nguy hiểm khác như hô hấp, thủy đậu ở trẻ cũng đang gia tăng tại các BV kể trên. Theo bác sĩ Trịnh Hữu Tùng, Trưởng Phòng Kế hoạch Tổng hợp BV Nhi Đồng 2, hiện số bệnh nhi khám về hô hấp đã tăng lên trên 150 trường hợp, trong khi đó những ngày cuối tuần trước chỉ khoảng 100 trường hợp, 80% trẻ mắc bệnh thuộc về nhóm trẻ dưới 6 tuổi. Trong tháng 3, đã có 30.000 lượt bệnh nhi khám bệnh, chủ yếu là về tiêu hóa, hô hấp và tay chân miệng.

Bác sĩ Trương Hữu Khanh cho biết số trẻ mắc hai loại bệnh tay chân miệng và thủy đậu cũng gia tăng bất thường. Về bệnh thủy đậu, thông thường vào thời điểm này mọi năm không có ca nào nhập viện nhưng những ngày qua, BV Nhi Đồng 1 đã tiếp nhận 4-5 ca, đối với bệnh tay chân miệng cũng có 40 trẻ đang nằm điều trị, trong đó nhiều trường hợp đang thuộc diện cấp cứu.

Bệnh tràn mủ màng phổi xuất hiện trở lại

Theo bác sĩ Trần Anh Tuấn, Trưởng Khoa Dịch vụ hô hấp BV Nhi Đồng 2, hiện đang có một loại “bệnh hiếm” xuất hiện trở lại. Đó là bệnh tràn mủ màng phổi ở trẻ. Trước đây, cả năm có 1-2 ca nhưng hiện BV Nhi Đồng 2 đã tiếp nhận hàng chục bệnh nhi mắc bệnh này, đa số đều ngụ tại TPHCM.

Bác sĩ Tuấn cho biết bệnh này do nhiễm trùng lân cận, do viêm phổi điều trị không dứt, áp xe ổ bụng đưa lên, do nhiễm lao… Bệnh gây biến chứng rất nguy hiểm như dính màng phổi không thở được, áp xe phổi, đóng kén màng phổi…

Điều trị mất khá nhiều thời gian và tốn kém. “Trước đây do điều kiện kinh tế khó khăn, chế độ dinh dưỡng kém nên loại bệnh này tấn công ở trẻ. Trong điều kiện khá giả như hiện nay mà bệnh này xuất hiện nhiều thì đáng quan ngại”- bác sĩ Tuấn lo lắng.

Đọc Tiếp »

Gia tăng bệnh viêm màng não ở trẻ

Theo báo cáo của các cơ sở y tế: Bệnh viện Nhi đồng 1, Bệnh viện Nhi đồng 2 và Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới (thành phố Hồ Chí Minh) từ sau Tết Canh Dần đến nay số trẻ bị viêm màng não liên tục gia tăng. Điều này là bất thường, bởi so với cùng kỳ những năm trước mỗi tháng chỉ rải rác vài ca nhưng năm nay bệnh gia tăng, ngày cao điểm có hàng chục trường hợp nhập viện vì viêm màng não.

Gia tăng bất thường

Theo thống kê của Bệnh viện Nhi đồng 1 (TP. Hồ Chí Minh), trong những ngày cuối tháng 3 và đầu tháng 4 bệnh viện tiếp nhận hàng chục trường hợp bị viêm màng não và số mắc ngày càng tăng. Cụ thể: ngày 31-3 có 39 trẻ mắc thì ngày 5-4 số trẻ em vào viện vì bệnh này đã là 58, trong đó có tới 14 trẻ bị biến chứng nặng. Tại Bệnh viện Nhi đồng 2 và Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới (TP. Hồ Chí Minh), trung bình mỗi ngày có 10 – 20 trẻ nhập viện do viêm màng não. So với cùng kỳ các năm trước, số trẻ nhập viện vì bệnh này đã tăng gấp đôi. Đáng lo ngại, trong số các ca nhập viện có rất nhiều trường hợp bị biến chứng nặng điển hình là biến chứng thần kinh co giật.

Nguyên nhân gia tăng trẻ viêm màng não, các chuyên gia y tế cho rằng, do thời tiết nắng bất thường, nhiều trẻ chưa được tiêm vaccin phòng bệnh viêm não cộng với sự ô nhiễm môi trường bụi bẩn bay nhiều dễ gây viêm mũi, họng (là một trong nguyên nhân gây viêm màng não). Bên cạnh đó, chính sự chủ quan của người nhà bệnh nhân cho rằng bệnh viêm màng não không nguy hiểm, dễ nhầm với bệnh bệnh khác như cảm cúm vì triệu chứng ban đầu cũng giống như cảm cúm. Điều này rất nguy hiểm bởi đây là căn bệnh dễ gây tử vong nhất và tỷ lệ tử vong cao.

Biến chứng khôn lường

Viêm màng não là bệnh nhiễm trùng của màng não nguyên nhân có thể do vi trùng hay virut. Đa số các trường hợp vi trùng hay virut từ vùng mũi họng xâm nhập vào màng não và gây viêm màng não. Bệnh thường xảy ra ở trẻ em dưới 5 tuổi, nhất là trẻ mắc bệnh lý tai mũi họng không được điều trị kịp thời. Vi trùng gây viêm màng não thường là HIB (Haemophilus Influenza týp B), phế cầu (Streptococus pneumoniae) và não mô cầu (Neisseria meningitides). Còn nhóm virut gây viêm màng não thường là virut đường ruột. Dấu hiệu của bệnh viêm màng não có thể xuất hiện rất nhanh ngay trong ngày đầu tiên của bệnh hay xuất hiện sau một vài ngày sốt, ho, sổ mũi bằng các triệu chứng sau: Trẻ lớn: sốt cao, đau đầu, đau gáy, ăn kém, nôn ói, cổ cứng; Trẻ nhỏ: sốt cao, bỏ bú, ngủ nhiều, khóc thét, nôn ói, cổ cứng, trẻ còn thóp có thể thấy thóp phồng căng. Nếu bị nặng trẻ sẽ bị động kinh, co gi

ật, li bì, hôn mê. Các triệu chứng sẽ ngày càng nặng hơn nếu không được điều trị.

Diễn tiến của bệnh tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh, nặng sẽ để lại di chứng hoặc gây tử vong. Nếu viêm màng não do virut thì bệnh sẽ tự khỏi giống như đa số các trường hợp bệnh nhiễm siêu vi trùng khác. Tuy nhiên, dù viêm màng não do vi trùng hay virut đều cần phải điều trị và theo dõi tại cơ sở y tế để xử trí kịp thời các biến chứng của bệnh vì để chẩn đoán được viêm màng não do vi trùng hay virut cần phải có những xét nghiệm đặc biệt và theo dõi bởi bác sĩ.

Nên cho trẻ tiêm vaccin phòng bệnh viêm não.

Đáng lo ngại nhất, viêm màng não tiến triển rất nhanh và dễ dẫn đến biến chứng áp xe não, tụ mủ dưới màng cứng, suy hô hấp và tử vong. Nếu không được điều trị đúng, kịp thời có thể gây di chứng lâu dài (bị động kinh, yếu tay chân, đầu to… và nặng nhất là di chứng sống đời sống thực vật) dù đã khỏi bệnh. Do vậy, khi thấy trẻ sốt cao kèm với nôn, đau đầu dữ dội, thóp phòng (với trẻ nhũ nhi)… phải cho trẻ đến ngay cơ sở y tế để được điều trị kịp thời. Đặc biệt, tránh những sai lầm, khi thấy trẻ nhỏ có những biểu hiện của bệnh viêm màng não thường nghĩ trẻ bị sốt mọc răng, còn ở trẻ lớn hơn có triệu chứng kèm theo như sốt, ho, sổ mũi lại nghĩ bị viêm đường hô hấp, hay cảm cúm nên tự ý cạo gió, mua thuốc điều trị tại nhà.

Vacxin là biện pháp hữu hiệu

Để phòng bệnh viêm màng não ở trẻ, nên cho trẻ đi tiêm vaccin phòng bệnh viêm não như viêm não do HIB (cho trẻ từ hai tháng tuổi trở lên), vaccin phòng viêm não mô cầu nhóm A, C (cho trẻ từ hai tuổi trở lên), viêm não Nhật Bản (khi trẻ tròn 12 tháng tuổi) tại cơ sở y tế: trạm y tế, trung tâm y tế dự phòng huyện, tỉnh, thành phố. Tốt nhất, trước khi tiêm vaccin phòng viêm não cho trẻ nên tham khảo ý kiến bác sĩ. Giữ ấm, chăm sóc trẻ tốt khi thời tiết thay đổi và có dịch cảm cúm, điều trị kịp thời khi trẻ bị viêm mũi họng hay viêm tai. Ăn uống đảm bảo vệ sinh tránh gây bệnh lý đường ruột (viêm não do virut thường do virut đường ruột gây nên)…

Bác sĩ Hạnh Chung – Theo Suckhoedoisong.vn

Đọc Tiếp »

TP.HCM: Nhiều loại bệnh ở trẻ em đang gia tăng

Hiện nay, ở Thành phố Hồ Chí Minh, số trẻ mắc bệnh viêm não, viêm màng não nhập viện đã lên đến đỉnh điểm.

Chỉ trong sáng 4/5, đã có gần 50 trẻ mắc bệnh viêm não, viêm màng não điều trị nội trú tại Khoa Nhiễm-Thần kinh Bệnh viện Nhi Đồng 1; trong đó có hơn 10 ca nặng biến chứng thần kinh, hôn mê, suy hô hấp….

Còn tại Bệnh viện Nhi Đồng 2, số trẻ mắc bệnh viêm não, viêm màng não đang điều trị nội trú cũng tăng gấp đôi so với ngày thường, với hơn 20 ca bệnh phải điều trị nội trú.

Ngoài ra, hiện đang vào mùa của bệnh tay chân miệng nên số bệnh nhi nhập viện vì bệnh này cũng đang ở mức cao.

Tại Bệnh viện Nhi Đồng 1, hiện có trên 30 trẻ điều trị nội trú vì bệnh chân tay miệng. Còn tại Bệnh viện Nhi Đồng 2, con số này là 40 em, trung bình mỗi ngày Bệnh viện tiếp nhận khám và điều trị cho khoảng 30 bệnh nhi bị tay chân miệng, trong đó có sáu đến bảy ca nặng phải nhập viện điều trị.

Bác sĩ Trương Hữu Khanh, Trưởng Khoa Nhiễm-Thần kinh Bệnh viện Nhi Đồng 1, cho biết nguyên nhân số trẻ em mắc các bệnh này gia tăng là do thời tiết nắng nóng.

Theo bác sĩ, bệnh viêm não, viêm màng não là loại bệnh nặng phát sinh do các bệnh lý từ mũi, họng, nên phụ huynh lưu ý không để trẻ vui chơi, sinh hoạt quá lâu ngoài trời, không để trẻ tiếp xúc với sự thay đổi nhiệt độ đột ngột để tránh các bệnh lý từ mũi, họng.

Tỷ lệ mắc bệnh viêm não, viêm màng não không nhiều chỉ từ 1-5/100.000 dân nhưng bệnh có thể để lại các di chứng nặng nề như não úng thủy, yếu tay chân, động kinh, chậm phát triển tâm thần và vận động, nên phụ huynh chú ý phòng bệnh cho trẻ và đưa trẻ đến bệnh viện kịp thời khi thấy xuất hiện các triệu chứng bệnh như đau đầu kèm theo nôn ói, lừ đừ.

Đối với bệnh tay chân miệng, cần phòng bệnh cho trẻ bằng cách giữ gìn vệ sinh trong ăn uống và sinh hoạt, rửa tay thường xuyên, khi thấy trẻ có biểu hiện bệnh nặng như giật mình, chới với nên đưa đến bệnh viện để được điều trị kịp thời.

_________________________________________________________________

Bạn từng có vấn đề về sức khỏe như Huyết áp, tiểu đường, tim mạch, sỏi thận – sỏi mật, gút, viêm loét, thần kinh tọa, tai biến, ung thư …

Bạn từng mệt mỏi vì điều trị tại các Chuyên khoa- Bệnh viện lớn, Tốn rất nhiều tiền, dùng thuốc Đông – Tây Y nhưng kết quả vẫn không được như mong đợi.

Hãy một lần thử với dòng sản phẩm NONI JUICE của tập đoàn Quốc Tế TAHITIAN NONI INTERNATIONAL của Mỹ.

LÀM THẾ NÀO ĐỂ BẠN CÓ MỘT SỨC KHỎE TUYỆT HẢO VÀ KHÔNG BAO GIỜ CÒN PHẢI LO LẮNG VỀ BỆNH TẬT CỦA MÌNH NỮA – SẢN PHẨM NONI JUICE CỦA TẬP ĐOÀN QUỐC TẾ TAHITIAN NONI SẼ GIÚP ĐƯỢC CHO BẠN. Mời vào xem ngay: http://www.BiQuyetSucKhoeTuyetHao.com

Đọc Tiếp »

Chớ xem thường bệnh viêm màng não mủ

Viêm màng não mủ là một bệnh có thể gặp trong cộng đồng, đặc biệt là trẻ em. Bệnh viêm màng não mủ do một số vi khuẩn gây ra nhưng đáng chú ý nhất là do vi khuẩn não mô cầu (Neisseria meningitis). Viêm màng não mủ có thể lây lan thành dịch. Hiện nay người ta có thể chủ động phòng bệnh viêm màng não mủ do vi khuẩn não mô cầu rất có hiệu quả.

Vi khuẩn não mô cầu gây viêm màng não mủ.

Điều kiện nào cho vi khuẩn não mô cầu gây bệnh?

Nghiên cứu cho thấy có khoảng từ 2 – 8% trẻ em lành mang vi khuẩn não mô cầu ở đường hô hấp trên như ở họng, mũi, hầu (người ta thường gọi là người lành mang vi khuẩn hoặc nói đúng hơn là người mang mầm bệnh không triệu chứng). Vi khuẩn não mô cầu có ở người bình thường nhưng khi gặp điều kiện thuận lợi (như khi sức đề kháng của cơ thể bị giảm sút vì một lý do nào đó) thì vi khuẩn não mô cầu trở nên gây bệnh. Lúc này người ta gọi là vi khuẩn gây bệnh cơ hội. Trong các vụ dịch viêm màng não do não mô cầu thì vi khuẩn não mô cầu lây từ trẻ này sang trẻ khác. Khi mắc bệnh thì bệnh được thể hiện nhiều loại khác nhau từ nhẹ như viêm mũi, họng (viêm đường hô hấp trên) đến nặng như nhiễm khuẩn huyết, viêm màng não. Đối với các thể bệnh nặng (bệnh nhiễm khuẩn huyết, viêm màng não) thì vi khuẩn não mô cầu sẽ đi vào máu, đường bạch huyết và gây nên những triệu chứng điển hình của bệnh nhiễm khuẩn huyết.

Nhận biết viêm màng não mủ

Đối với bệnh viêm màng não mủ thì vi khuẩn từ máu, bạch huyết đi đến khu trú và phát triển, mưng mủ ở sọ, màng mềm gây nên bệnh viêm màng não mủ. Bệnh thường khu trú tại màng não, vùng vòm sọ. Thể bệnh viêm màng não đơn thuần và điển hình thường xuất hiện nhanh, sốt cao 39 – 40oC; bệnh nhân thường ở trong trạng thái kích thích, vật vã, co giật động kinh cùng với biểu hiện tâm thần do nhiễm khuẩn như đau đầu dữ dội, nôn vọt. Người bệnh thường nằm theo tư thế cò súng, có dấu hiệu cứng gáy, dấu hiệu Kernig và vạch màng não dương tính (ở trẻ nhỏ thường có thóp phồng). Bệnh nhi thường sợ ánh sáng nên trẻ hay nằm quay mặt vào tường, có thể có dấu hiệu xuất huyết. Có thể gặp ban xuất huyết ngoài da, đặc điểm của ban xuất huyết do não mô cầu là có kích thước không đồng đều, to, nhỏ khác nhau, đôi khi có kèm theo hoại tử. Nếu bệnh phát hiện muộn thì điều trị gặp nhiều khó khăn và khi điều trị khỏi có thể để lại nhiều di chứng nặng nề. Ngoài thể viêm màng não đơn thuần còn có thể gặp loại viêm màng não – não phù nề kịch phát. Biểu hiện là sốt cao, kích thích, vật vã, mạch chậm, huyết áp dao động, rối loạn hô hấp, hôn mê… Những loại bệnh viêm màng não mủ nặng như thế này nếu không phát hiện sớm, xử trí không kịp thời và đúng thì tính mạng người bệnh dễ bị đe doạ. Vì vậy để giúp cho chẩn đoán chính xác và kịp thời thì khi nghi là bệnh viêm màng não mủ cần được hội chẩn sớm để được chọc nước não tuỷ. Thông thường người ta thấy khi chọc nước não tuỷ sẽ thấy có hiện tượng tăng áp lực, dịch não tuỷ đục, protein tăng. Bằng phương pháp ly tâm nước não tủy lấy cặn để nhuộm đơn sẽ thấy có trên 3 tế bào bạch cầu trong một vi trường (thường bạch cầu tăng rất cao). Nhuộm gram cặn ly tâm của nước não tủy sẽ thấy có song cầu khuẩn, hình hạt cà phê, không bắt màu gram (gram âm), vi khuẩn có cả trong và ngoài tế bào bạch cầu. Nếu có điều kiện nuôi cấy vi khuẩn (cần nuôi cấy sớm để tránh vi khuẩn bị chết) vào các loại môi trường đặc hiệu để xác định thì rất tốt.

Vi khuẩn não mô cầu gây viêm màng não mủ.

Nguyên tắc phòng bệnh

Khi trẻ bị viêm đường hô hấp dù là viêm đường hô hấp trên hay đường hô hấp dưới cũng rất cần cho trẻ đi khám bệnh càng sớm càng tốt. Các ông bố, bà mẹ chớ chủ quan khi thấy trẻ chỉ có một vài triệu chứng nhẹ về đường hô hấp mà bỏ qua sẽ rất nguy hiểm nhất là trẻ ở vùng đang có bệnh viêm màng não mủ do vi khuẩn não mô cầu gây ra. Hằng ngày nên vệ sinh họng, miệng cho trẻ. Đối với trẻ lớn cần tập thói quen cho trẻ tự vệ sinh họng, miệng bằng cách đánh răng sau ăn, trước và sau khi ngủ dậy. Nên định kỳ cho trẻ đi khám bệnh về đường hô hấp. Nếu bác sĩ phát hiện trẻ mắc bệnh về đường hô hấp thì cần cho trẻ điều trị dứt điểm theo đơn của bác sĩ khám bệnh cho con mình. Nơi địa phương đang có dịch hoặc có trẻ nghi mắc bệnh viêm màng não mủ thì cần cách ly bệnh nhi và tránh tiếp xúc với trẻ bị bệnh vì vi khuẩn có thể lây qua các giọt nước bọt, chất nhày họng do bệnh nhi ho, hắt hơi hoặc nói bắn ra không khí xung quanh rồi trẻ lành trực tiếp hít phải sẽ mắc bệnh (nếu trẻ đó chưa có kháng thể chống vi khuẩn não mô cầu). Bên cạnh đó cần có chế độ dinh dưỡng tốt và giữ ấm cho trẻ. Phòng bệnh chủ động và hiệu quả nhất vẫn là dùng vaccin phòng bệnh viêm màng não do vi khuẩn não mô cầu gây ra. Trẻ em dưới 36 tháng cần được dùng loại vaccin này để gây miễn dịch chủ động.

ThS.BS. Bùi Mai Hương(BV Xanh Pôn)

Đọc Tiếp »

Sốt cao, phát ban: Coi chừng biến chứng viêm não

Nắng nóng khiến cách sinh hoạt và ăn uống thay đổi, làm giảm sức đề kháng của cơ thể, nên trẻ em rất dễ bị cảm sốt. BS Trương Hữu Khanh – Trưởng khoa Nhiễm, BV Nhi Đồng 1 TP.HCM cảnh báo: một số bệnh thông thường có thể để lại di chứng nặng nề như chậm phát triển tâm thần vận động, yếu liệt chi, động kinh, thậm chí tử vong.

1001 bệnh do nóng

Ngày 17/5, Khoa Nhiễm, BV Nhi Đồng 1 đang điều trị cho 150 bệnh nhân, trong đó 18 ca viêm não và hơn 30 trường hợp viêm màng não. Trong số đó, một số ca viêm não là do biến chứng từ các bệnh sốt phát ban. Phòng cấp cứu Khoa Nhiễm vừa tiếp nhận bệnh nhân Nguyễn Văn T. (14 tuổi, An Giang) với chẩn đoán viêm não. Trước đó vài ngày, bệnh nhân này sốt cao, than nặng đầu, ói và sốt phát ban. Sau đó, bênh nhân T. có biểu hiện co gồng tứ chi, lơ mơ… Trước đó, một bệnh nhân tên Trần Văn T. (10 tuổi, Campuchia) cũng bị biến chứng viêm não sau khi sốt cao và nổi ban sởi.

Phòng cấp cứu Khoa Nhiễm BV Nhi Đồng 1 luôn quá tải
trong những ngày nắng nóng

BS Trương Hữu Khanh khuyến cáo: “Sốt phát ban là bệnh thường gặp. Hầu hết trẻ em đều ít nhất một lần mắc bệnh. Bệnh biểu hiện bằng sốt và nổi nhiều chấm đỏ rải rác toàn thân (phát ban), có hoặc không có nổi hạch sau tai. Hai bệnh sốt phát ban đang hiện hành là sởi và rubella (ban đỏ). Ban đỏ hay sởi thường có biến chứng viêm phổi, viêm tai giữa, kiết lỵ và nặng hơn là viêm não. Trong mùa nắng nóng, viêm não cấp là một bệnh có thể gây tử vong và diễn tiến nhanh vì vi trùng tấn công. Siêu vi trùng xâm nhập vào máu qua đường ruột, do trẻ ăn uống thức ăn hay ngậm đồ chơi nhiễm siêu vi trùng gây bệnh. Biểu hiện ban đầu của viêm não là tiêu chảy, nôn ói, ho. Một số trường hợp trẻ nổi bóng nước ở lòng bàn tay, bàn chân, gối, khuỷu tay, mông, sau đó biến chứng thành viêm não”.

Ngoài ra, các thói quen để giải nhiệt cơ thể như: sử dụng quạt, máy lạnh liên tục; tiếp xúc nhiều hoặc ngâm lâu trong nước vào giữa trưa hoặc trước khi đi ngủ sẽ làm trẻ dễ mắc các bệnh như cảm sốt, gây ho, sổ mũi, và có thể biến chứng viêm phế quản, viêm phổi. Bên cạnh đó, thực phẩm sẽ mau ôi thiu, hư hỏng hơn nên dễ gây tiêu chảy, ngộ độc thức ăn. Từ tiêu chảy, trẻ có thể bị mất nước hay mất chất điện giải làm bệnh nặng, thậm chí tử vong.

BS Vũ Quang Vinh, Phòng Kế hoạch Tổng hợp, BV Nhi Đồng 2 TP.HCM cho biết, hiện có 210 bệnh nhi đang được điều trị nội trú tại Khoa Hô hấp và 170 trẻ bị tiêu chảy nằm ở Khoa Tiêu hóa BV này. Trẻ mắc các bệnh viêm đường hô hấp trên vẫn tiếp tục tăng là: viêm phế quản, viêm họng, viêm amidan. Riêng trong ngày 17/5, số bệnh nhi đến khám tại BV Nhi Đồng 2 dao động từ 4.000 – 5.000, trong đó, trên 80% ca hô hấp và tiêu chảy.

Cho bé ăn nhiều bữa nhỏ

Bệnh sốt phát ban có thể điều trị tại nhà bằng thuốc hạ sốt (paracetamol) khi trẻ nóng trên 39⁰C, thuốc giảm ho, cho trẻ uống nhiều nước, ăn thức ăn lỏng dễ tiêu. Theo BS Khanh, trẻ bị sốt phát ban thường chán ăn nên rất dễ suy dinh dưỡng và bị biến chứng. Khi trẻ bệnh, cần cho trẻ ăn nhiều hơn bình thường, ăn thành nhiều bữa, với các thức ăn dễ tiêu. Với bệnh tiêu chảy, cách phòng ngừa tốt nhất là chỉ nên cho trẻ ăn những thức ăn gia đình hay nhà trường nấu, không nên ăn uống hàng rong.

Hầu hết các bệnh sốt phát ban hay tiêu chảy đều có thể điều trị ngoại trú, tuy nhiên các bậc phụ huynh không nên chủ quan mà phải theo dõi sát, phát hiện các dấu hiệu của bệnh: trẻ sốt cao không hạ (39 – 40^oC), quấy khóc nhiều, lừ đừ, ít chơi, ngủ nhiều, hay giật mình, da nổi bông, yếu tay chân, trong phân trẻ có máu hay có màu hồng vì đây là triệu chứng nhiễm trùng đường tiêu hóa. Cần đưa trẻ đến bệnh viện khi sốt cao không hạ, ói nhiều, không thể ăn uống, mắt trũng sâu, co giật, thở mệt, tiêu phân có máu, chảy mủ tai…

Các BS còn khuyến cáo, khi trẻ sốt phát ban không nên kiêng nước, kiêng gió bằng cách trùm kín trẻ hay kiêng vệ sinh cơ thể. Trùm kín sẽ làm trẻ co giật do sốt cao, nếu không vệ sinh cơ thể sẽ làm trẻ khó chịu, dễ nhiễm trùng da và biến chứng viêm phổi. Điều nên làm là không để trẻ bị quá lạnh. Để phòng ngừa bệnh, các bậc phụ huynh nên giữ vệ sinh trong ăn uống và đặc biệt là đồ chơi của trẻ phải được đảm bảo sạch sẽ.

BS Phạm Lê Thanh Bình – Trưởng khoa Khám bệnh trẻ em lành mạnh, BV Nhi Đồng 2, cho biết ngày nào cũng có phụ huynh đưa con đến để yêu cầu chích vaccine ngừa tiêu chảy, cúm nhưng BV đã thông báo không chích ngừa. Vaccine ngừa tiêu chảy rotavirus đã không được sử dụng từ hai tháng nay do liên quan đến vụ nhiễm một loại virus cư trú. Hiện nay, BV chưa có vaccine ngừa tiêu chảy thay thế. Riêng với vaccine ngừa cúm, BV đang chờ lô hàng mới vì mỗi năm, nhà sản xuất sẽ cho ra những loại vaccine ngừa cúm phù hợp với chủng virus gây bệnh trong năm.

Đọc Tiếp »

Chẩn đoán viêm màng não chỉ trong một giờ

Loại test mới sử dụng mẫu máu, nước bọt hoặc các loại chất tiết khác của cơ thể, và có thể phát hiện ra tất cả các chủng vi khuẩn gây viêm màng não mô cầu nhanh hơn nhiều so với các test truyền thống – chỉ mất từ 1 đến 2 ngày.

Tuy nhiên, test này cũng đắt hơn nhiều và khó kiếm hơn. Thiết bị làm test tương tự như máy in, đang trong giai đoạn thử nghiệm tại Khoa A&E của Bệnh viện Nhi Hoàng gia Victoria ở Belfast (Anh).

“Triệu chứng đầu tiên của viêm màng não mô cầu tương tự như những bệnh nhiễm virus đơn giản, khiến cho việc chẩn đoán trong giai đoạn đầu rất khó khăn” – giáo sư Mike Shields, từ Đại học Queens ở Belfast, lý giải – “Việc xác định nhanh chóng nguyên nhân gây bệnh có thể giúp các bác sĩ đưa ra những quyết định sống còn trong việc chữa cho bệnh nhân”.

Theo Fox news, viêm màng não mô cầu là căn bệnh đe dọa tính mạng, thường ảnh hưởng nhất đến trẻ nhỏ. Từ 5 đến 10% bệnh nhân chết trong vòng 24 đến 48 tiếng sau khi triệu chứng bắt đầu bộc lộ.

Phát hiện sớm bệnh là yếu tố quyết định đến việc ngăn ngừa những tác hại nguy hiểm như tổn thương não, mất khả năng nghe và chậm phát triển trí tuệ – những di chứng thường gặp ở 10-20% các bệnh nhân sống sót.

Đọc Tiếp »

Vì sao phải tiêm phòng vắc- xin Hib?

Vi khuẩn Hib (Haemophilus Influenza týp B) là nguyên nhân chủ yếu gây ra bệnh viêm phổi và viêm màng não mủ nghiêm trọng cho trẻ em. Loại vi khuẩn này cũng là nguyên nhân của 1/4 số trẻ mắc viêm phổi nặng và gần 1/2 số trường hợp viêm màng não do vi khuẩn ở trẻ nhỏ và trẻ dưới 5 tuổi.

Vi khuẩn Hib gây bệnh viêm màng não có thể để lại những biến chứng nặng nề cho trẻ như di chứng thần kinh vĩnh viễn, tổn thương não, điếc, rối loạn tâm thần hoặc tử vong.

Các bệnh do Hib có thể lây truyền trực tiếp từ trẻ này sang trẻ khác qua các hạt nước bọt khi trẻ bị ho hoặc hắt hơi. Hib cũng có thể lây lan qua đồ chơi dùng chung hoặc các đồ vật mà trẻ thường cho vào miệng. Tất cả trẻ đều có thể bị nhiễm Hib, nhưng nguy cơ này gia tăng ở nhóm trẻ tại nhà trẻ hoặc trường mẫu giáo. Vì thế ngoài các biện pháp tăng cường vệ sinh cá nhân và môi trường sống, các bà mẹ cần tiếp cận với biện pháp phòng bệnh hiệu quả bằng vắc-xin, đặc biệt viêm màng não mủ do Hib là căn bệnh được phòng ngừa bằng vắc-xin rất hữu hiệu.

Các nghiên cứu khoa học trên thế giới chỉ ra rằng, bệnh có thể phòng, tránh bằng tiêm vắc-xin ngừa Hib. Trẻ dưới 1 tuổi được tiêm phòng bằng loại vắc-xin phối hợp phòng 5 bệnh: Bạch hầu, ho gà, uốn ván, viêm gan B và Hib vào tháng thứ 2, thứ 3 và thứ 4. Đây là vắc-xin phối hợp dạng dung dịch gồm có giải độc tố vi khuẩn bạch hầu, uốn ván, vi khuẩn ho gà bất hoạt, kháng nguyên vi-rút viêm gan B và kháng nguyên Hib với liều lượng 0,5ml. Loại vắc-xin này khi sử dụng không được để đóng băng mà cần được bảo quản ở nhiệt độ từ 2 đến 8°C. Vắc-xin phối hợp sẽ giảm số mũi tiêm cho trẻ và tiết kiệm thời gian cho các bà mẹ và gia đình trẻ. Hơn nữa, vắc-xin này rất an toàn, có thể tiêm ngừa cùng với các loại vắc-xin khác như bại liệt.

Mặc dù vắc-xin ngừa Hib có giá thành cao, nhưng Chính phủ đã chỉ đạo, trong giai đoạn 2009-2010, Chương trình Tiêm chủng mở rộng quốc gia sẽ chủng ngừa miễn phí cho trẻ trong độ tuổi chủng ngừa bệnh.

Bác sĩ Xuân Nguyệt

Đọc Tiếp »

Mùa đông, hãy thận trọng với bệnh viêm não

Viêm não là một trong những bệnh nguy hiểm nhất đối với trẻ em vì bệnh không những gây tử vong mà còn để lại những di chứng nặng nề như liệt, mất tiếng nói, tay chân co quắp, mất tri thức… Trong nhóm bệnh viêm não, có hai căn bệnh hay phát tác vào mùa lạnh, đó là bệnh viêm màng não nhiễm khuẩn huyết do não mô cầu (thường gọi viêm não mô cầu) và viêm màng não HiB.

Viêm màng não mô cầu

Viêm màng não do não mô cầu là bệnh nhiễm khuẩn cấp tính, xảy ra đột ngột với các triệu chứng sốt, đau đầu dữ dội, buồn nôn, nôn, cổ cứng và thường có các ban xuất huyết, hoại tử trên da. Bệnh do vi khuẩn não mô cầu Neissrria Meningitidis – một loại vi khuẩn gram âm, ái khí, có 9 nhóm huyết thanh A, B, C, D, X, Y, Z, W135 và 29E. Tỷ lệ mắc bệnh cao nhất vào mùa đông và mùa xuân, thường xảy ra ở trẻ nhỏ, trai nhiều hơn gái. Vi khuẩn có thể tồn tại trong mũi họng bệnh nhân 2 – 10 ngày trước khi phát bệnh, được thải ra ngoài trong 3 – 4 tuần lễ từ khi phát bệnh. Người mang vi khuẩn nhưng không phát bệnh thải vi khuẩn trong thời gian lâu hơn, có thể tới 2 – 3 tháng hoặc 1 – 2 năm nhưng rất hiếm. Bệnh không lây qua ăn uống nhưng qua tiếp xúc trực tiếp trên da, môi trường nước hồ bơi. Bệnh dễ lây lan trong môi trường sinh hoạt kém vệ sinh, ẩm thấp, không có không khí đối lưu, nước nhiễm bẩn.

Khi bị viêm não mô cầu, bệnh nhân thường lơ mơ hoặc hôn mê, có trường hợp xảy ra biến chứng sốc nhiễm khuẩn. Tùy quá trình thâm nhập của vi khuẩn mà các tổn thương tương ứng ngày một nặng hơn, từ thể viêm mũi họng nhẹ đến các thể điển hình như nhiễm khuẩn huyết kịch phát có sốc. Vì thế, khi phát hiện có những triệu chứng viêm đường hô hấp và đặc biệt khi thấy trên da xuất hiện những nốt hoại tử ban (những nốt hoại tử lan như chân chim) thì cần đến ngay cơ sở y tế để khám, chẩn đoán và điều trị kịp thời.

Tuy có nhiều nhóm khuẩn, nhưng ở Việt Nam và các nước Đông Nam Á, nhóm B được ghi nhận gây bệnh nhiều nhất, thế nhưng hiện nay ở nước ta vẫn chưa có vaccin ngừa nhóm B. Cho nên để phòng ngừa khuẩn nhóm B, quan trọng nhất vẫn là phải đảm bảo vệ sinh môi trường xung quanh nơi sinh sống, đảm bảo nơi ở rộng, thoáng, đủ ánh sáng, khô ráo, giữ ấm trong mùa lạnh. Riêng nhóm A và C hay gặp ở mùa lạnh đã có vaccin ngừa. Vaccin nhóm A và C được thực hiện cho người lớn và trẻ trên 18 tháng tuổi, 1 liều cơ bản sau đó nhắc lại mỗi 3 năm.

Viêm màng não do HiB

HiB là tên viết tắt của vi khuẩn Haemophilus influenzae type B, thủ phạm hàng đầu gây viêm màng não ở trẻ dưới 5 tuổi và nhiều biến chứng nặng nề. Theo nhận định của nhiều chuyên gia y tế, HiB nguy hiểm không kém gì virut HIV, bởi 1/4 số trẻ viêm màng não do HiB bị thương tổn não vĩnh viễn và 1/20 tử vong. Ngoài ra, rất nhiều trẻ bị chứng nghiêm trọng như viêm phổi và các di chứng khác. Bệnh thường xảy ra ở trẻ dưới 5 tuổi và có đến 60% các trường hợp ở trẻ dưới 1 tuổi. Khi bị viêm màng não do HiB, trẻ sẽ bị sốt, nhức đầu, nôn vọt, lừ đừ, ngủ gà, lơ mơ, hôn mê. Có một số trẻ bị co giật, trợn mắt hoặc gồng người. Khi thấy trẻ có một vài triệu chứng như sốt, nhức đầu, nôn vọt, nên khẩn trương đưa trẻ đến bệnh viện.

Bệnh có thể được ngăn ngừa bằng vaccin. Nên tiêm cho trẻ em từ 2 tháng tuổi. Trẻ càng nhỏ càng phải chích nhiều lần để tăng cường kháng thể, do đó trẻ từ 2 -6 tháng tuổi chích 3 liều cơ bản, nhắc lại sau 1 năm, từ 6 – 12 tháng tiêm 2 liều cơ bản và nhắc lại sau 1 năm, trên 12 tháng tuổi chỉ tiêm 1 liều duy nhất.

ThS. Lê Hưng

Đọc Tiếp »

Viêm màng não mủ dễ nhầm với bệnh mũi họng

PGS.TS Phạm Nhật An, Trưởng Khoa Truyền nhiễm, Bệnh viện Nhi TƯ cho biết, hiện luôn có 12 – 15 trẻ bị viêm màng não mủ điều trị tại khoa. Các bệnh nhi này hầu hết đều ở tình trạng bệnh nặng, nguy kịch do người thân nhầm tưởng là mắc bệnh thông thường.

Dễ nhầm tưởng

Tại khoa Truyền nhiễm, thời gian gần đây luôn có khoảng 12 – 15 cháu bị viêm màng não mủ phải điều trị, trong đó, cháu bé nhất mới chỉ 2 tháng tuổi. Các bệnh nhi đều ở tình trạng bệnh khá nặng do đến viện muộn. Có những trẻ khi nhập viện thì bệnh đã quá nặng, màng não đã đặc mủ, chọc màng não cũng không thể đếm được xác bạch cầu nữa, khiến bác sĩ rất khó để định lượng điều trị.

PGS An dẫn chúng tôi vào thăm bệnh nhi Nguyễn Tiến H, 10 tuổi (ở thành phố Nam Định – Nam Định). Em bị viêm màng não mủ thể nặng điển hình, hiện đã rơi vào tình trạng vô thức. Mẹ cháu ngồi ngay mép giường, vừa nắn bóp chân tay cho con, vừa khóc dòng. Chị kể, cháu H thể trọng vốn rất khoẻ mạnh, ít bị ốm đau như những đứa trẻ cùng trang lứa khác. Mà nếu có hắt hơi, sổ mũi, nhức đầu, chị cũng chỉ cho con uống vài viên thuốc cảm là khỏi.

Nhưng cách đây khoảng 3 tuần, cháu bị chảy nước mũi trong, rồi bị sốt kèm theo hơi đau đầu. Chị nghĩ, chắc con bị cúm, viêm mũi họng thông thường nên chỉ cho cháu uống thuốc hạ sốt, thuốc si rô chữa viêm mũi. Uống hết 7 ngày thuốc, bé H vẫn chưa hết sốt, tình trạng bệnh có vẻ nặng hơn, lúc này chị mới đưa con đi viện. Chị không ngờ, con mình bị mắc viêm màng não mủ thể nặng điển hình. Dù đã được điều trị tích cực nhưng hiện bé vẫn sốt cao, có những dấu hiệu rối loạn ý thức, mắt nhìn vô cảm…

Bệnh nhi Nguyễn Văn B (12 tháng tuổi, quê ở Bắc Giang) cũng vào khoa Truyền nhiễm điều trị vì bé nôn và quấy khóc. Chị Liên, mẹ B kể, bé không bị sốt, không ho, không chảy mũi, chỉ có điều, bé rất hay nôn trớ, nôn như “vòi rồng” và rất quấy khóc. Lúc đầu, chị nghĩ chắc con bị rối loạn tiêu hoá vì ăn phải gì đó. Vì thế, chị không cho con ăn bột, ăn sữa ngoài mà chỉ bú mẹ. Nhưng cứ vừa bú xong, bé lại nôn thốc nôn tháo. Phải đến 4 ngày như vậy, thấy con gầy rộc người, chị mới đưa con đi viện khám. Kết quả cho thấy, bé bị viêm màng não và phải nhập viện điều trị.

Theo PGS An, thời đại ngày nay, khi kiến thức về chữa bệnh, sức khoẻ được đăng tải tràn lan trên mạng internet, rồi việc các bà mẹ chủ quan, cho rằng chỉ là những bệnh lý đơn giản, tự mua thuốc về điều trị cho con là rất nguy hiểm. Như với căn bệnh viêm màng não mủ này, vì dễ nhầm tưởng là bệnh viêm mũi họng thông thường, nên đa phần trẻ được cha mẹ tự mua thuốc về uống, kéo dài hàng tuần liền trước khi được đưa đến viện, khiến bác sỹ khó chẩn đoán sớm và chính xác bệnh.

PGS.TS Phạm Nhật An cho biết, viêm màng não là bệnh có biểu hiện lâm sàng rất đa dạng, tùy từng độ tuổi.

Trẻ có thể khởi bệnh với các biểu hiện như sốt cao, chảy nước mũi, ho, tiêu chảy, quấy khóc, nôn trớ. Một số trẻ lại có thể xuất hiện các dấu hiệu rối loạn tri giác, thị giác như trẻ quấy khóc, ánh mắt nhìn vô cảm…

Vì thế, nhiều bà mẹ rất dễ nhầm trẻ bị viêm họng, viêm phổi, tiêu chảy… và tự điều trị, không hề nghĩ đó có thể là những dấu hiệu ban đầu của căn bệnh nguy hiểm viêm màng não mủ.

Dễ lây qua đường hô hấp

Ở nước ta, tác nhân gây viêm màng não mủ ở trẻ em chủ yếu do vi khuẩn Haemophilus influenzae type b (Hib) gây ra. Nguy hiểm ở chỗ, vi khuẩn Hib có thể lây truyền dễ dàng từ trẻ này sang trẻ khác qua đường hô hấp. Trẻ mang vi khuẩn Hip khi nói chuyện, hắt hơi, ho có thể lây bệnh cho trẻ khác thông qua hạt nước bọt bắn ra khi trẻ nói. Thậm chí, những đồ chơi của trẻ, nhất là khi bé hay đưa vào miệng ngặm, cắn… cũng có thể là tác nhân lây truyền bệnh.

Thời điểm giao mùa như hiện nay là môi trường lý tưởng cho vi khuẩn Hip phát triển, nhiều bệnh nhi bị viêm màng não mủ phải nhập viện.

Theo PGS An, vì tính chất rất dễ lây truyền qua đường hô hấp nên mọi trẻ em đều có thể bị lây nhiễm Hib, nhất là những trẻ có tiếp xúc nhiều với các trẻ khác như những bé đi nhà trẻ, mẫu giáo.

Vì thế, việc vệ sinh môi trường sinh hoạt, vui chơi cho trẻ là rất quan trọng. Ở lớp, ngoài việc vệ sinh thân thể, mũi họng cho trẻ, các cô cũng cần rửa sạch, phơi khô đồ chơi của các bé. Mỗi bé nên có một bộ chăn, gối, ga riêng, không nên ngủ cùng nhau. Ngoài ra, cũng cần cho trẻ ăn uống đủ dinh dưỡng để tăng sức đề kháng.

“Căn bệnh viên màng não mủ hoàn toàn có thể điều trị hiệu quả ở giai đoạn sớm. Vì thế, khi trẻ có bất cứ một dấu hiệu bệnh lý nào (dù chỉ là ho, sốt, chảy mũi) cha mẹ cũng cần đưa trẻ đi khám để loại trừ những bệnh nguy hiểm”, PGS An cảnh báo.

Đọc Tiếp »

Nguyên nhân, phòng tránh viêm màng não

Viêm màng não được mô tả là viêm màng bao quanh não và dây cột sống. Viêm màng não có thể làm tổn thương não vĩnh viễn hoặc gây hại cho tính mạng bé. Bé bị ảnh hưởng bởi viêm màng não do nguyên nhân khác nhau.

Nguyên nhân

Viêm màng não có thể xảy ra do biến chứng từ một bệnh nhiễm trùng, nhất là nhiễm trùng máu. Tuy có một “hàng rào” giữa máu và não để bảo vệ não khỏi nhiễm trùng máu nhưng một số trường hợp, nhiễm trùng có thể “vượt rào”, xâm nhập vào não.

Viêm tai giữa, viêm mũi, viêm xoang có thể gây biến chứng thành viêm màng não.

Viêm màng não được chia thành 2 loại: viêm màng não do virus và viêm màng não do vi khuẩn. Trong đó, viêm màng não do virus nghiêm trọng hơn nhiều.

Các triệu chứng

Thông thường, viêm màng não xảy ra ở bé 1-4 tuổi. Bệnh khởi phát và chuyển nặng rất nhanh, có thể làm bé tử vong chỉ trong vài ngày. Không có triệu chứng điển hình cho viêm màng não vì bệnh biểu hiện khác nhau ở các độ tuổi khác nhau.

• Ở bé sơ sinh: triệu chứng điển hình của viêm màng não gồm sốt, nôn trớ, quấy khóc. Có thể quan sát thấy thóp trước phồng lên. Bé sơ sinh có thể lên cơn co giật.
• Bé hơn 1 tuổi: nôn trớ, sốt, hôn mê, co giật, cứng cổ.

Kiểm tra, xét nghiệm viêm màng não ở bé

Ngoài việc kiểm tra cơ thể, đầu và hệ thần kinh, có một số yếu tố giúp chẩn đoán viêm màng não ở các bé như nhiệt độ, huyết áp, nhịp thở, nhịp tim, lượng oxy trong máu… thường được các bác sĩ thực hiện.

Bên cạnh đó, việc kiểm tra dịch trong tủy sống (còn gọi là chọc dò cột sống) cũng được các bác sĩ tiến hành. Dịch não tủy lấy từ tủy sống sau đó được kiểm tra kỹ lưỡng dưới kính hiển vi – nơi phát hiện nhiều vi sinh vật.

Chụp X-quang não giúp tìm bất kỳ tổn thương nào có trong não.

Biện pháp phòng ngừa

Viêm màng não là bệnh gây tử vong, vì thế, cách phòng chống là rất quan trọng. Do bệnh là biến chứng của nhiều loại nhiễm trùng nên bạn không được bỏ qua bất kỳ nhiễm trùng nào ở bé. Cần đưa bé đi khám và điều trị ngay, không được chủ quan, nhất là khi bé sốt.

Khi bé bị đau tai hoặc ớn lạnh, nên đưa bé đi khám ngay để loại bỏ biến chứng viêm màng não.

Để ngừa bệnh nhiễm trùng, nên thực hiện ăn chín, uống sôi cho bé, hạn chế ăn uống bên ngoài, nhất là những nơi mất vệ sinh. Nên mua thực phẩm tươi về chế biến thay vì dùng đồ đóng gói, đóng hộp.

Điều trị

Viêm màng não là bệnh tiến triển rất nhanh. Do đó, việc điều trị nên bắt đầu càng sớm càng tốt.

Viêm màng não có thể gây co giật, do đó, bạn nên có các biện pháp sơ cứu kịp thời trước khi đưa con nhập viện để phòng bé cắn vào lưỡi. Trường hợp bé không bị hôn mê thì việc lau mát hạ sốt cho bé là hiệu quả.

Đọc Tiếp »

Nhầm sốt vi rút, bé 2 tuổi tử vong vì viêm màng não

Một bé gái đã tử vong sau bị bệnh viêm màng não tấn công do các bác sĩ nhầm là sốt vi rút.

Brian và Julie Backhouse cho biết con gái Lili (23 tháng tuổi) của họ đã qua đời sau khi các bác sĩ không phát hiện ra bệnh và cho bé về nhà. Lili được đưa đến viện lúc 10h sáng ngày 9/1 trong tình trạng ốm sốt. Các bác sĩ đã chẩn đoán là cô bé bị sốt vi rút và cho về lúc 10h30. 4 tiếng tiếp theo đó, tình trạng của Lili ngày càng nặng và cha mẹ cô bé vội đưa đến bệnh viện và bằng xét nghiệm nhanh, các bác sĩ phát hiện cô bé bị viêm màng não. Lúc này, từ đầu đến ngón chân cô bé đều nổi ban. Lili được đưa ngay đến phòng hồi sức cấp cứu nhưng bé đã mất lúc 18h30.

Chỉ vài giờ sau đó, người anh em sinh đôi với Lili là Lukas phát bệnh và nhanh chóng phục hồi vì các bác sĩ đã phán đoán sớm. Cặp sinh đôi này chào đời vào ngày 1 và 2 tháng 2 năm 2009 bằng phương pháp thụ tinh ống nghiệm.

Không riêng gì trường hợp Lili, một bé trai 2 tuổi khác cũng được trả về và rồi nhập viện vì phát bệnh viêm màng não. Rất may là em bé đã qua khỏi.

Giám đốc điều hành bệnh viện Queen’s, BS Deborah Wheeler (Anh), cho biết: “Rất khó chẩn đoán bệnh viêm màng não và các bác sĩ của chúng tôi đã làm những điều tốt nhất có thể cho Lili.

Tuy nhiên, Steve Dayman, Giám đốc điều hành Viêm màng não Anh, người cũng đã mất đứa con trai vì căn bệnh này vào năm 1982, cho biết: “Thực sự đáng lo ngại về các trường hợp mà đáng ra sẽ không dẫn đến tử vong. Có lẽ là các bác sĩ đã quá chủ quan khi cho trẻ về nhà. Đừng nghĩ rằng bị viêm màng não là đồng nghĩa với đau đầu, cứng cổ, sợ ánh sáng. Đó là một sai lầm chết người bởi trẻ hoàn toàn có thể bị vi rút viêm màng não giết chết trong vòng 4 tiếng đầu khi chưa có các biểu hiện này. Vậy nên việc giữ trẻ ở lại theo dõi đặc biệt quan trọng trong giai đoạn này, nhất là mùa viêm màng não và cúm đang hoành hành hiện nay.

Tất cả các chuyên gia y tế nên biết rằng cho uống/tiêm thuốc kháng sinh càng sớm, trẻ sẽ càng có cơ hội sống sót. Các bậc cha mẹ hiểu rõ con cái mình nhất và vì thế họ sẽ không đến bác sĩ nếu họ không thực sự cảm thấy lo lắng”.

Đọc Tiếp »

Viêm màng não: Bệnh nguy hiểm và di chứng nặng nề

Viêm màng não là bệnh nguy hiểm, dẫn đến những hậu quả nặng nề không chỉ cho trẻ em mà còn cho cả người lớn. Bệnh gây tử vong nhanh nếu không điều trị kịp thời. Có nhiều nguyên nhân gây bệnh và triệu chứng đa dạng. Bởi vậy, nhận biết sớm dấu hiệu của viêm màng não là cần thiết.

Màng não làm nhiệm vụ bảo vệ bao bọc xung quanh não và cả tủy sống. Viêm màng não là tình trạng nhiễm trùng của màng não. Viêm màng não thường do vi khuẩn HIB, mô cầu, phế cầu… gây nên, ngoài ra còn có thể do vi rút, nấm, ký sinh… Bệnh viêm màng não, có thể gây biến chứng nặng hoặc tử vong nếu không điều trị sớm.

Viêm màng não do HIB

Do vi khuẩn Hemophilus influenzae týp B (HIB) gây nên. Vi khuẩn HIB thường gặp ở mũi và họng, lây truyền từ người này sang người khác qua những giọt nước bọt do hắt hơi và ho. Vi khuẩn HIB cũng có thể lây lan qua đồ chơi dùng chung hoặc các đồ vật mà trẻ thường mút vào miệng. Trẻ sơ sinh và trẻ nhỏ dưới 5 tuổi, trong đó trẻ từ 6 tháng đến 2 tuổi là đối tượng có nguy cơ mắc bệnh cao nhất.

Triệu chứng ban đầu của viêm màng não do HIB là trẻ sốt li bì, sổ mũi, ho… sau đó trẻ có thể bú kém hoặc bỏ bú, quấy khóc, nôn, thóp phồng (trẻ dưới 12 tháng tuổi). Một số trẻ có thể có kèm tiêu chảy. Bệnh tiến triển rất nhanh, sau 1 – 2 ngày, nếu không điều trị, người bệnh sẽ hôn mê, co giật. Ở giai đoạn nặng, cũng thường để lại di chứng rất nặng nề về thần kinh, khiến trẻ bị điếc, trí tuệ sa sút, mất khả năng học tập, khó khăn khi vận động… hoặc tử vong. Nguy hiểm là người bệnh có thể mang vi khuẩn HIB mà không có dấu hiệu, triệu chứng của bệnh nên dễ phát tán ra cộng đồng. Bởi vậy, khi thấy trẻ có một vài triệu chứng như sốt, đau đầu, nôn vọt nên khẩn trương đưa trẻ đến cơ sở y tế. Viêm màng não do HIB, nếu được điều trị sớm và kịp thời sẽ hạn chế tối đa các di chứng.

Biện pháp ngừa bệnh tốt nhất là tiêm vaccin HIB cho trẻ. Trẻ dưới 1 tuổi được phòng bệnh do HIB bằng tiêm vaccin phối hợp phòng 5 bệnh (vaccin tổng hợp 5 trong 1 DPT-VGB-HIB): bạch hầu, ho gà, uốn ván, viêm gan B và Hib vào tháng thứ 2, thứ 3 và thứ 4. Ngoài biện pháp tiêm vaccin để phòng bệnh, cần tăng cường vệ sinh cá nhân và môi trường sống.

Viêm màng não do mô cầu

Não mô cầu có tên khoa học là Neisseria meningitidis, các nhóm vi khuẩn gây bệnh thường gặp là A, B, C, Y, W-135, trong đó ở Việt Nam thường gặp A,B,C. Đối tượng mắc không chỉ trẻ em mà còn cả người lớn. Bệnh xuất hiện quanh năm nhưng tỉ lệ mắc cao hơn trong thời tiết xuân hè. Bệnh lây qua đường hô hấp và có thể lây nhiễm qua tiếp xúc với bàn tay, vật dụng cá nhân bị nhiễm vi khuẩn từ bệnh phẩm của bệnh nhân. Bệnh có tỷ lệ tử vong khá cao nếu không được phát hiện sớm, điều trị đúng và thường để lại di chứng về thần kinh. Sau khi vi khuẩn não mô cầu xâm nhiễm vào cơ thể, thời gian ủ bệnh từ 5-7 ngày, người bệnh có triệu chứng sốt cao (39-40oC), đau đầu, buồn nôn, nôn, cổ cứng, có thể bị co giật, có ban xuất huyết như chấm hồng hoặc mụn nước…Sau 1-2 ngày nếu không điều trị kịp thời, bệnh nhân có biểu hiện lơ mơ hoặc hôn mê, thậm chí xuất hiện mảng xuất huyết và xảy ra sốc dễ gây tử vong.

Viêm màng não do mô cầu là bệnh do vi khuẩn nên việc sử dụng thuốc điều trị phải do chỉ định của bác sĩ. Bệnh có thể phòng được bằng vaccin phòng viêm màng não mô cầu. Hiện nay, ở nước ta có vaccin phòng viêm màng não mô cầu týp A và C. Vaccin phòng bệnh này được chỉ định tiêm cho trẻ từ 2 tuổi trở lên và cho người lớn có nguy cơ bị bệnh cao (người đang sống trong vùng có dịch xảy ra, những người đi du lịch tới các vùng đang có dịch…). Do bệnh dễ gây thành dịch nhất là trong các nhà trẻ, gia đình, khu phố nên biện pháp phòng bệnh cần vệ sinh răng miệng, môi trường sạch sẽ, cách ly người bệnh. Khi có các biểu hiện của viêm màng não mô cầu cần đưa bệnh nhân đến ngay cơ sở y tế để khám và điều trị…

Viêm màng não do phế cầu

Do vi khuẩn phế cầu Streptococcus pneumoniae gây nên. Bệnh gây viêm màng não phổ biến nhất ở người lớn và trẻ em trên 6 tuổi. Những người có nguy cơ mắc cao là người nghiện rượu, bệnh nhân đái tháo đường, viêm tai giữa, viêm xoang, sau chấn thương hoặc vết thương sọ não… Bệnh có triệu chứng: sốt cao (39-40oC) liên tục, nhức đầu, đau mỏi cơ khớp… Nếu có nhiễm khuẩn huyết thì sốt cao dao động, có cơn rét run, sốc, trụy tim mạch, tụt huyết áp, nước tiểu ít. Có các dấu hiệu cứng gáy, trẻ em có “tư thế cò súng”, sợ ánh sáng và tiếng động. So với viêm màng não do mô cầu thì viêm màng não do phế cầu ít nổi ban trên da hơn, nhưng lại có dấu hiệu thần kinh khu trú, liệt mặt, rối loạn tri giác nặng nề hơn.

Viêm màng não do phế cầu có thể gây ra các biến chứng: tổn thương các dây thần kinh sọ não như dây II, III, IV, VI, VII, VIII…; Áp-xe não, áp-xe dưới màng cứng, ổ tụ mủ dọc huyết quản, viêm tắc tĩnh mạch, viêm quanh mạch máu não…; Gây tắc nghẽn dịch não tủy, chứng não nước, viêm màng trong tim, viêm màng ngoài tim, viêm phổi, viêm thận. Di chứng sau khi viêm màng não mủ do phế cầu, nhất là trường hợp chẩn đoán và điều trị muộn có thể dẫn đến: lác mắt, mù mắt, điếc, câm, liệt các chi hoặc nửa người, tổn thương dây thần kinh sọ não, giảm trí nhớ, sa sút trí tuệ, rối loạn tâm thần, động kinh. Bệnh có tỷ lệ tử vong cao nếu điều trị muộn.
Việc điều trị viêm màng não do phế cầu phải theo chỉ định của bác sĩ. Để phòng bệnh không nên uống rượu, điều trị tích cực các bệnh đái tháo đường, viêm tai giữa, viêm xoang, chấn thương hoặc vết thương sọ não…

Đọc Tiếp »

Viêm màng não ở người lớn

Viêm màng não là tình trạng nhiễm trùng của màng não có khả năng đe dọa mạng sống (màng não là một màng mô chắc bao xung quanh não và tủy sống). Nếu không được điều trị, viêm màng não có thể dẫn đến phù não và gây ra liệt vĩnh viễn, hôn mê và có thể tử vong.

Viêm màng não có rất nhiều nguyên nhân, bao gồm nhiễm trùng (nặng nề nhất), virus, nấm, phản ứng phụ của thuốc, các chất độc hại từ môi trường chẳng hạn như kim loại nặng. Viêm màng não do vi trùng và nấm cần phải được nhập viện, còn viêm màng não do virus thường được điều trị tại nhà và có tiên lượng tốt hơn nhiều.

Viêm màng não do vi trùng:

• Là dạng nguy hiểm nhất của viêm màng não, hằng năm có khỏang 3.000 – 5.000 người mắc bệnh tại Mỹ.
• Khỏang 20% - 25% bệnh nhân bị viêm màng não do vi trùng tử vong, ngay cả khi được điều trị. Nếu viêm màng não do vi trùng diễn tiến nhanh trong vòng 24 giờ hoặc sớm hơn, thì nguy cơ tử vong có thể cao hơn 50%, ngay cả khi được điều trị thích hợp.

Viêm màng não do virus

• Việc xác định chính xác có bao nhiêu người bị viêm màng não do virus rất khó khăn vì bệnh thường không có triệu chứng và dễ nhầm lẫn với cảm cúm.
• Tiên lượng của viêm màng não do virus tốt hơn viêm màng não do vi khuẩn, hầu hết bệnh nhân có thể hồi phục hoàn toàn mà chỉ cần điều trị triệu chứng là chủ yếu. Do kháng sinh không hiệu quả đối với nhiễm trùng do virus nên nó không có lợi trong điều trị viêm màng não do virus.

Đọc Tiếp »

Phát hiện sớm bệnh viêm màng não ở trẻ sơ sinh

Nếu như những triệu chứng của bệnh viêm màng não thường thể hiện khá rõ ở trẻ em và người lớn, thì đối với trẻ sơ sinh, những biểu hiện ban đầu của căn bệnh này khó xác định hơn nhiều. Chẳng hạn như người ta không thể phát hiện sự co cứng cổ, một trong những dấu hiệu đặc trưng nhất của bệnh viêm màng não.

Bù lại, phụ huynh có thể phát hiện sớm căn bệnh qua việc chú ý và cẩn trọng đối với những rối loạn cử chỉ của trẻ sơ sinh. Đó là những biểu lộ quấy khóc hay ngầy ngật ngủ bất thường, bé nằm ngửa, mắt nhìn cố định lên trần nhà, bỏ ăn (bú), nôn ói, dễ bị kích động... Và một cơn sốt cao, thóp khum xuống là những dấu hiệu báo động.

Bệnh viêm màng não ở trẻ thường lây nhiễm do tiếp xúc trực tiếp với nước bọt (hôn, ho hay hắt hơi), trao đổi bình sữa hay đồ chơi trẻ ngậm trong miệng..., ngoài ra môi trường tù hãm hay chung đụng cũng làm gia tăng sự lây lan.

Vì vậy, chủng ngừa viêm màng não là điều cần thiết đối với trẻ sơ sinh. Trường hợp trẻ dưới sáu tháng tuổi bị sốt cao cần phải đến bác sĩ không chậm trễ. Ở độ tuổi này sốt luôn báo hiệu một điều bất thường, dù có thể là lành tính nhưng cũng là một trong những triệu chứng của bệnh viêm màng não. Và viêm khuẩn cầu màng não C diễn biến nhanh trong 24-36 giờ đầu tiên phát bệnh.

L.XUÂN (Theo Des. Sante)

Đọc Tiếp »

Bệnh viêm màng não: Những câu hỏi thường gặp

Bệnh viêm màng não có thể xảy ra ở mọi nơi, bất kỳ lứa tuổi và thời điểm nào. Tuy nhiên bệnh thường xảy ra ở trẻ em (nhất là trẻ em dưới 5 tuổi) vào mùa nắng nóng... Dưới đây là một số câu hỏi thường gặp về bệnh viêm màng não.

Viêm màng não, bệnh thường xảy ra với trẻ em vào mùa nắng nóng. Trong ảnh: Phòng cấp cứu khoa Nhiễm - BV Nhi Đồng 1. (Ảnh: H.Cát)

1. Viêm màng não là bệnh gì?

Viêm màng não là bệnh nhiễm trùng của màng não, nguyên nhân có thể do vi trùng hay siêu vi trùng. Đa số các trường hợp vi trùng hay siêu vi trùng từ vùng mũi họng xâm nhập vào màng não và gây viêm màng não.

Bệnh thường xảy ra ở trẻ em, nhưng người lớn cũng có thể bị viêm màng não.

2. Bệnh viêm màng não lây như thế nào?

Bệnh lây qua đường hô hấp, siêu vi trùng hay vi trùng gây bệnh có trong các chất tiết đường hô hấp. Một số người lành khi hít phải chất tiết này khi người bệnh ho hay hắt hơi sẽ có thể bị bệnh.

Siêu vi trùng hoặc vi trùng khi vào cơ thể sẽ vào máu sau đó xâm nhập vào màng não và gây bệnh. Nếu tiếp xúc với bệnh nhân bị viêm màng não, một số trường hợp cần uống thuốc dự phòng tùy theo chỉ định của bác sỹ, tuy nhiên lây bệnh viêm màng não trực tiếp từ người sang người rất hiếm.

3. Ai có thể bị viêm màng não?

Bệnh viêm màng não có thể xảy ra ở mọi nơi, bất kỳ lứa tuổi và thời điểm nào. Tuy nhiên bệnh thường xảy ra ở trẻ em (nhất là trẻ em dưới 5 tuổi) vào mùa nắng nóng, do thói quen sinh hoạt và thời tiết làm trẻ em thường hay mắc các bệnh nhiễm siêu vi đường hô hấp .

Đó cũng là điều kiện để thuận lợi để một số vi trùng và siêu vi trùng xâm nhập vào hệ thống thần kinh trung ương gây viêm màng não.

4. Các triệu chứng của viêm màng não như thế nào?

Dấu hiệu của bệnh viêm màng não có thể xuất hiện rất nhanh ngay trong ngày đầu tiên của bệnh hay xuất hiện sau một vài ngày sốt, ho, sổ mũi bằng các triệu chứng như sau:

Trẻ lớn: sốt cao, than đau đầu, đau gáy, ăn kém, nôn ói, cổ cứng

Trẻ nhỏ: sốt cao, bỏ bú, biếng chơi, ngủ nhiều, nôn ói, cổ cứng, trẻ còn thóp có thể thấy thóp phồng căng.

Riêng trẻ dưới 3 tháng tuổi có thể không sốt mà chỉ có biểu hiện bỏ bú, khóc thét hay ngủ nhiều

Khi nặng hơn trẻ sẽ bị làm kinh, co giật, li bì, hôn mê. Các triệu chứng kể trên có thể không xảy ra theo trình tự và không xuất hiện ở mọi bệnh nhân. Các triệu chứng trên sẽ xuất hiện ngày càng nặng hơn nếu không được điều trị.

5. Bệnh viêm màng não diễn tiến như thế nào?

Diễn tiến bệnh tùy thuộc vào nguyên nhân gây bệnh: nếu do vi trùng sẽ gây tử vong hay để lại di chứng nặng khi trẻ không được điều trị kịp thời. Còn nếu do siêu vi trùng thì bệnh sẽ tự khỏi cũng như đa số các trường hợp nhiễm siêu vi trùng khác (nhiễm siêu vi trùng đường hô hấp gây ra cảm cúm, ho, sổ mũi; nhiễm siêu vi trùng đường tiêu hóa gây ra tiêu chảy, ói).

Tuy nhiên, dù viêm màng não do vi trùng hay siêu vi trùng đều cần phải điều trị và theo dõi tại bệnh viện để phát hiện và xử trí kịp thời các biến chứng của bệnh. Mặt khác để chẩn đoán được viêm màng do vi trùng hay do siêu vi trùng thì cần phải có những xét nghiệm đặc biệt và theo dõi bởi bác sĩ có kinh nghiệm.

6. Làm thế nào để chẩn doán bệnh viêm màng não?

Để có thể biết được bệnh nhân có viêm màng não hay không và nguyên nhân là do vi trùng hay do siêu vi trùng thì cần phải làm các xét nghiệm, đặc biệt làxét nghiệm nước màng não (nước não tủy) và theo dõi cẩn thận tại bệnh viện. Một số phụ huynh không đồng ý cho bác sĩ lấy nước màng não xét nghiệm có thể gây chậm trễ cho việc chẩn đoán bệnh .

7. Bệnh viêm màng não có thể điều trị được hay không?

Để điều trị khỏi bệnh viêm màng não do vi trùng (viêm màng não mủ) cần phải nhập viện sớm, sử dụng kháng sinh thích hợp và nằm viện ít nhầt 10 ngày, trong khi viêm màng não do siêu vi trùng thì không cần thiết phải điều trị kháng sinh và thời gian theo dõi tại bệnh viện chỉ kéo dài từ 3 đến 5 ngày.

Viêm màng não là loại bệnh nặng cần được điều trị cấp cứu, nếu không điều trị hay điều trị trể bệnh có thể gây tử vong hay để lại những di chứng như điếc, mù lòa, động kinh, yếu liệt tay chân hay nặng hơn trẻ không còn nhận biết được người thân dù đã điều trị khỏi bệnh, nhưng nếu điều trị kịp thời trẻ sẽ khỏi bệnh và hoàn toàn bình thường.

8. Bạn sẽ làm gì nếu bạn nghĩ con bạn bị viêm màng não?

Bạn đến gặp bác sỹ càng sớm càng tốt vì dự hậu của bệnh viêm màng não tùy thuộc vào bệnh được chẩn đoán sớm và điều trị kịp thời.

Để phát hiện sớm bệnh viêm màng não cần mang trẻ đến bác sĩ khám khi trẻ có các dấu hiệu nghi ngờ như sốt cao, nôn ói, đau đầu, thóp phồng và cần mang đến bệnh viện ngay khi có có các dấu hiệu nặng như co giật, bỏ bú, bỏ ăn, li bì , hôn mê.

Đối với trẻ chưa thể đến bác sĩ khám ngay thì điều trị tại nhà chủ yếu là hạ sốt và quan trọng nhất là theo dõi tình trạng bệnh của trẻ. Nếu trẻ bị viêm màng não thì các triệu chứng sốt, nôn ói, đau đầu sẽ diễn biến ngày càng nặng hơn.

Do đó khi thấy các triệu chứng trên ngày càng nặng hơn thì nên mang trẻ đến bệnh viện.

9. Có thuốc chủng ngừa viêm màng não ở Việt nam không ?

Có thuốc chủng ngừa một vài loại viêm màng não riêng lẻ nhưng không có thuốc chủng ngừa tất cả các vi trùng gây viêm màng não. Tại Việt nam hiện có 2 loại thuốc chủng ngừa viêm màng não: viêm màng não mủ hay viêm màng não do Hib và viêm màng não do não mô cầu.

10. Làm thế nào để phòng ngừa bệnh viêm màng não?

Để phòng ngừa bệnh viêm màng não nên giữ ấm, chăm sóc tốt trẻ những lúc thời tiết thay đổi và lúc có dịch cảm cúm, điều trị kịp thời khi trẻ bị viêm mũi họng hay viêm tai.

Việc phòng ngừa bằng thuốc chích ngừa chỉ có tác dụng đối với một số loại vi trùng gây ra viêm màng não. Đó là vắcxin phòng viêm màng não do HIB (Hémophillus influenza type B). Tuy nhiên chi phí rất cao khoảng gần 300.000 đồng cho 1 liều vắcxin ( cần phải chích từ 1 - 3 liều tùy theo tuổi và vắcxin này không cần thiết phải chích cho trẻ trên 5 tuổi vì vi trùng này rất khi ít gây viêm màng não ở trẻ trên 5 tuổi).

Ngoài ra còn có vắcxin phòng viêm màng não do não mô cầu (cần phải chích nhắc lại mỗi 3 năm cho trẻ trên 18 tháng tuổi).

• ThS. BS. Lê Phan Kim ThoaPhó khoa Nhiễm, BV Nhi Đồng 1

Đọc Tiếp »